Er zijn weer Russen in ons midden... een week later.

RODEN Deze toch wel bedreigende mededeling is onschuldiger als het lijkt. Maandag 28 mei is er namelijk een grote groep van 29 Wit-Russische kinderen in Roden aangekomen.

    
De afgelopen week hebben de Wit-Russische kinderen weer volop genoten in Roden en omgeving. Ze hebben zwemles gehad in De Hullen, gevaren bij Cnossen op het Leekstermeer, zijn naar de Kinderboerderij geweest en hebben een Struisvogelboerderij in Boerakker bezocht. Daarnaast hebben kinderen van gastouders een Vossenjacht en een Bosspel voor onze Wit-Russische gasten georganiseerd. Hoogtepunt deze week was ongetwijfeld Slagharen. In dit pretpark hebben ze hun ogen uitgekeken.

Met al deze uitjes werken we aan zowel het lichamelijk als geestelijk welzijn van deze kinderen. Bewegen in de buitenlucht is goed voor iedereen, maar speciaal voor deze kinderen. Door radioactieve straling is hun weerstand namelijk aangetast. Ze zijn erg vatbaar voor infecties. Op het eerste gezicht lijken deze kinderen klein maar gezond. Schijn bedriegt, door straling is hun DNA aangetast.
Veel kinderen hebben bij hun geboorte al ouderdomsklachten. De Wit-Russische overheid onderkent dit en biedt alle kinderen jaarlijks een aansterkmaand in een sanatorium in Wit-Rusland aan. Helaas is dit weinig effectief omdat veel sanatoria in (iets minder) besmette gebieden staan en omdat en weinig geld is voor voeding uit het ‘schone’ buitenland.
De vraag ‘is het verantwoord om kinderen een maand naar Nederland te halen’ is hiermee beantwoord. Een langere periode van huis zijn ze gewend en verblijven bij vreemde mensen is amper een probleem, kinderen passen zich immers heel snel aan.
Mijn volgende vraag zou zijn ‘is zo’n aansterkvakantie effectief’. Voorop staat dat de kinderen vakantie hebben. We gaan ze dus niet ‘heropvoeden’ met voedingsadviezen die terug in Wit-Rusland geen vervolg krijgen. Hun ouders hebben geen geld voor biologisch voedsel, light producten en andere verstandige Westerse nieuwigheden. Daar zijn ze al blij als er dagelijks een maaltijd op tafel komt. Dat is daar helemaal niet logisch. De overheid heeft deze zorg dan ook op zich genomen. Op school krijgen alle kinderen een warme maaltijd aangeboden. Wij beperken ons voornamelijk tot preventie. Poetsinstructie voor het gebit, sealen van de kiezen om gebitsproblemen uit te stellen en wat hygiëne regels, zoals handen was na toiletbezoek en voor het eten. Handen wassen is niet zo logisch als het lijkt als je geen toilet en kraan in huis hebt. Veel mensen in Wit-Rusland zijn nog aangewezen op waterpompen buiten en een wc-hokje in de tuin.  Vaak wordt ons gevraagd ‘waar douchen ze dan’, … wat denkt U zelf?

Gedurende een maand nemen de kinderen onze voedingsgewoonten over omdat ze meedraaien in het gastgezin. Additioneel krijgen ze op school bananen. Stoffen in bananen zorgen er voor dat de kinderen de helft van de straling in hun lichaam kwijtraken. Dit vergroot hun weerstand enorm. Normaal ligt gemiddeld 70% van de kinderen iedere winter een periode in het ziekenhuis. Van de kinderen die een maand in het buitenland zijn geweest daalt dit percentage naar 20 tot 30%. Helaas beperkt dit effect zich tot één winter, maar wel een winter in hun levenscyclus die er toe doet. In een volgende bijdrage zullen we nader ingaan op de mentale gevolgen van aansterkvakanties in het buitenland.
 
De Werkgroep Tsjernobyl voor Kinderen uit Wit-Rusland, een initiatief van de Stichting Oost-West Kontakten, is dankbaar voor alle steun die ze uit de regio ontvangen. Speciale aandacht voor de gastouders is op zijn plaats, het is niet niets om huis en haard open te stellen voor een kind uit een andere omgeving.
 
Foto's Arie van Klei

 


 

RoderJournaal - 09-06-2018

Er zijn weer Russen in ons midden...

RODEN Deze toch wel bedreigende mededeling is onschuldiger als het lijkt. Maandag 28 mei is er namelijk een grote groep van 29 Wit-Russische kinderen in Roden aangekomen.

Deze kinderen lijden nog dagelijks onder de gevolgen van de nucleaire ramp in 1986 in Tsjernobyl. Na een vermoeiende busreis van 40 uur staan deze kinderen op vreemde bodem tegenover vreemde mensen die hen de komende vier weken liefdevol zullen verzorgen. Dat is spannend, daar sta je dan als negen jarige tegenover mensen die een vreemde taal spreken waar je niets van begrijpt. Dan kunnen ze nog zo vriendelijk kijken, het is toch wel even spannend en wennen.

Dit roept onmiddellijk vragen op. Moet je een kind dit aandoen? Is deze vorm van hulp ruim 30 jaar na de ramp in Tsjernobyl nog nodig en binnen veel jonge gezinnen, wat is Tsjernobyl eigenlijk? De komende weken zullen we op deze en andere vragen ingaan. Op de grens van Wit-Rusland en de Oekraïne was in 1986 een kerncentrale in aanbouw.

Gruwelijk

Vier reactoren waren al in productie, twee werden er nog afgebouwd. Bij een test in reactor vier ging er iets gruwelijk mis met als gevolg een kernramp van ongekende proporties. In de jaren die volgen overlijden er duizenden mensen aan een vorm van stralingsziekte. Indirect gaan het mogelijk om miljoenen. Dat klinkt lekker vaag, ‘mogelijk om miljoenen’. Dat komt omdat alleen de directe slachtoffers in de voormalige Sovjet Unie werden geregistreerd. De mensen die op dat moment aanwezig waren in de centrale.
De brandweermannen die ingezet zijn bij het bestrijden van de ramp zijn later overleden en in Moskou begraven in loden kisten, 10 meter onder de grond. Deze slachtoffers tellen niet mee. Ook de mensen die later kanker kregen als gevolg van de ramp tellen niet mee, je kunt nu eenmaal moeilijk bewijzen dat er een oorzakelijk verband is. Dat het aantal inwoners van Wit-Rusland in de jaren na de ramp terugliep van 11 miljoen naar 9 miljoen en in de Oekraïne van 54 naar 45 miljoen kan heel veel oorzaken hebben, maar het is duidelijk dat Tsjernobyl er één van is.

 

Straling

Veel bewoners van Wit-Rusland gaan nog steeds gebukt onder de gevolgen van deze ramp. De kinderen die nu in Roden en omgeving zijn wonen hemelsbreed 150 km van Tsjernobyl. Jaarlijks krijgen deze mensen een doses straling die 30x zo hoog is dan in Nederland. Deze straling tast de gezondheid van mensen nu en in de toekomst aan.

Aangetast DNA zal niet meer herstellen en worden doorgegeven aan volgende generaties. Over de gevolgen hiervan zal ik u in een volgende bijdrage informeren. Voor nu kan ik u melden dat de kinderen een geweldige eerste week achter de rug hebben. Ze hebben gesport, zijn naar een speeltuin geweest en zijn in samenwerking met de Kledingbank Roden in de kleding gezet. Maar het is niet alleen leuk in Nederland, we besteden ook de nodige aandacht aan het medisch welzijn van de kinderen. Zo controleert ‘Bij Alex’ de ogen van de kinderen en zorgt zo nodig voor een bril.

Tandarts

Tandarts Paul Eisenga controleert het gebit van de kinderen en Bea Sportel geeft voorlichting over mondverzorging. Gelukkig is het bedrijfsleven in Roden e.o. begaan met het lot van deze kinderen. Veel uitjes en evenementen worden dan ook gratis beschikbaar gesteld. Goed voorbeeld hiervan zijn de busjes van autobedrijf Liewes en Van Bergen die we mogen gebruiken om de kinderen te vervoeren.


Hoofdsponsor van de Werkgroep Tsjernobyl is de Roder Boekenmarkt. Ruim 100 vrijwilligers zijn maanden in touw om deze aansterkvakanties mogelijk te maken.

Foto's Arie van Klei

 


 

RoderJournaal - 07-06-2018

Ladies’ Circle 12 de Hunze trakteert ‘Tsjernobylkinderen’

KROPSWOLDE - De uit de voormalige gemeente Hoogezand-Sappemeer en Zuidlaren afkomstige leden van serviceclub Ladies’ Circle 12 de Hunze hebben 28 ‘Tsjernobylkinderen’ op een knutselmiddag getrakteerd.
Dit gebeurde woensdag 6 juni op de locatie Esborg in Roden van RSG De Borgen.
De kinderen, 9 tot 14 jaar oud, maakten er dromenvangers; onder het genot van wat lekkers en ranja. Bovendien werden pannenkoeken gebakken én gegeten.

 

Kernramp

De ‘Tsernobylkinderen’ zijn kinderen die op uitnodiging van de Werkgroep Tsjernobyl Roden-Leek voor een ‘aansterkvakantie’ in Nederland verblijven. Ze zijn afkomstig uit de omgeving van Tsjernobyl, waar in 1986 een kernramp plaatsvond.
In de regio Tsjernobyl is nog steeds sprake van een flink verhoogde radioactiviteit. Deze is van invloed is op de gezondheid van de bevolking.

 

Aansterken

De kinderen zijn sinds 28 mei in Nederland om aan te sterken. 24 juni gaan ze weer naar huis. In de wetenschap dat een ‘aansterkvakantie’ in Nederland gedurende 2 jaar een positief effect heeft op hun gezondheid.

 

Foto door Brenda Schuiringa

DeKrant - 28-03-2017

Voorbereidingen komst ‘Tsjernobyl kinderen’ in volle gang

‘Het zijn vier weken je eigen kinderen’


RODEN – Al een kwart eeuw bezoeken ‘Tsjernobyl kinderen’ elk jaar Roden. Vier weken lang. In die periode genieten ze van sport, spel en uitjes en sterken ze aan. Het doet ze goed, zichtbaar en aantoonbaar. Zo hoeven kinderen die in Nederland geweest zijn, veel minder vaak naar het ziekenhuis, zoals veel andere kinderen dat wél moeten. Nog steeds zijn de gevolgen van de ramp met de kerncentrale voelbaar. ‘Mensen in Wit-Rusland hebben weinig geld, gemiddeld verdienen ze € 150 per maand. Wat moet je dan? Juist ja, je eet uit eigen tuin. Dat, en het feit dat de radioactieve straling waaraan de mensen worden blootgesteld 40 keer zo hoog is als in Nederland,  maakt dat de kinderen nog steeds de gevolgen van de ramp ondervinden.’ Aan het woord is Jack Hesseling, sinds enige maanden voorzitter van de werkgroep.

Veel mensen zijn het ondertussen een beetje vergeten. Pas bij het horen van de naam Tsjernobyl volgt iets van herkenning. 1986 dus, toen ging het helemaal mis met reactor 4 van de kerncentrale Tsjernobyl, nabij de Oekraïense stad Prypjat. Het gebied werd radioactief besmet. En hoe. Zelfs in Nederland moesten de koeien naar binnen en tot op de dag van vandaag zijn de gevolgen behalve in de Oekraïne en Wit-Rusland ook in Schotland, Tsjechië en Zweden voelbaar. Heel Europa leed (een beetje) mee. Mensen uit de directe omgeving werden uiteraard geëvacueerd, al was het kwaad vaak al geschied. Na de ramp zijn 3 reactors nog 15 jaar in gebruik gebleven. Anno 2017 is de  vernielde reactor 4 opnieuw ingepakt. Het Nederlandse bedrijf Mammoet heeft daar een belangrijke rol bij gespeeld. In de 30 km zone rond de centrole kan de natuur al 30 jaar zijn gang gaan.  Er leven dus weer dieren en het groen tiert welig, maar daarmee is zeker niet alles in orde. ‘De overheid zegt dat het veilig is. Dan wijzen ze inderdaad naar dieren en planten die er leven en groeien. Logisch dat de overheid dat zegt, want het kost ze nu veel geld. Zelf ben ik diverse keren in het gebied geweest. Neem maar van mij aan dat het allesbehalve goed is daar. Ik heb het in dat kader vaak over afwijkingen. Voorbeeld? Neem een lieveheersbeestje. Die heeft normaliter bijvoorbeeld 12 stippen, daar dan tien of elf. Of de stipjes zijn vierkantjes. Ook de wilde zwijnen zijn veel groter dan normaal, genetische afwijkingen noemen ze dat. En omdat mensen dus uit pure armoede eigen eten verbouwen en dus eten van besmette grond, wordt hun DNA ook aangetast. Met name  hun kinderen ondervinden nog steeds de gevolgen van de ramp.’ Zo zijn er gebieden waar 60% van de kinderen wordt geboren met ouderdoms suikerziekte of staar, we noemen dat het derde generatie probleem.

Ondanks licht herstel, de ergste straling is begraven onder een laag zand maar verdwijnt langzaam in het grondwater, blijft het een bijzonder gebied. Ook het verhaal over Prypjat is bijzonder. Meteen na de ramp verliet iedereen de stad, om er nooit meer terug te keren. Alles is dus nog net zo als ruim dertig jaar geleden. Zelfs de kermis die er toen stond, staat er nu nog. Het is een spookstad waar niemand woont of werkt. De mensen die zijn geëvacueerd worden in hun nieuwe leefomgeving behandeld als besmette paria’s.  Alcoholisme is aan de orde van de dag. Uit wanhoop, om te vergeten’, weet Hesseling. De aansterkvakantie komt tot stand met grote dank aan de Roder Boekenmarkt. Elk jaar weer krijgt de werkgroep duizenden euro’s, net als de Ghana Werkgroep. Onlangs namen beide werkgroepen de organisatie van die boekenmarkt over. ‘In dat kader hebben we volgende week dinsdag een informatieve avond. Wij organiseren die vooral voor de vrijwilligers van de boekenmarkt. Zoals ik al zei weten heel veel mensen niet meer wat er daar gebeurd is en hoe het er nu is. Vandaar dat we ze uitgenodigd hebben in de Esborg in Roden. Weten ze ook waar ze het voor doen.’

Hesseling was jarenlang gastouder voor kinderen uit Tsjernobyl. Best logisch dus dat hij in beeld kwam toen er een nieuwe voorzitter gezocht werd. ‘Overigens hebben we naam van de stichting veranderd in ‘Werkgroep Tsjernobyl voor kinderen uit Wit Rusland’. Er was wel eens wat misverstand. Was het nou Oekraïne of Wit Rusland, wonen die kinderen echt in Tsjernobyl? Vandaar dus’, legt de voorzitter uit, die trots meldt dat er dit jaar – in mei- liefst 26 kinderen deze kant opkomen. Na een busreis van twee etmalen. ‘Het aantal kinderen dat we kunnen ontvangen ligt simpelweg aan het aantal gastouders dat we weten te strikken. Elk van die gastouders mag aangeven wat ze willen. Dan bedoel ik qua leeftijd bijvoorbeeld en willen ze liever een meisje of juist een jongen. Daar maken we lijsten van die we doorspelen aan onze mensen in het gebied. Die gaan vervolgens aan de slag en zo komt de groep tot stand. Voor de kinderen hier zijn, moet er veel gebeuren. Alleen al het krijgen van de juiste stempels is een beproeving. Beide ouders moeten tekenen voor akkoord, soms is een ouder nergens te vinden na een scheiding of werkt ver weg in Rusland. Tegen dat soort dingen loop je aan. Kinderen komen tegenwoordig niet vaker dan twee keer. We willen ‘hechten’ voorkomen. Als ze maar in de bus zitten, echt onderweg zijn. Het is elke keer weer prachtig als de bus de hoek om komt. Staan ze voor je, met vrijwel lege tasjes. Een van de eerste dingen die we dan ook organiseren is een bezoek aan de Kledingbank.  Gaandeweg het jaar verzamelen we kleding die de kinderen daar uit mogen zoeken. Ze gaan dan ook met veel meer bagage naar huis, als waarmee ze hier kwamen en de kleding die overblijft blijft bij de Kledingbank en komt ten goede aan kinderen uit Roden die het nodig hebben.. In de vier weken bieden we ze een compleet programma. Je ziet ze genieten, je ziet ze echt aansterken. Ze krijgen kleur op de wangen en het worden vier weken je eigen kinderen. Natuurlijk is het een vervelend moment als ze weer naar huis gaan. Toch zijn de kinderen zelf ook weer blij naar hun ouders te gaan. We doen het maximale voor ze. Proberen ze van alles aan te bieden. Dat is de afgelopen 25 jaar heel aardig gelukt. Met dank dus aan de gastouders, onze mensen daar, de Roder Boekenmarkt en ook sponsoren. Verder zetten we ook daar projecten op. Allemaal op kinderen gericht. Veelal scholen dus, nooit bejaardenhuizen. Je moet dan denken aan gymzalen, speelplaatsen of toiletten. Doorgaans hebben ze daar nog gewoon een gat in de besmette grond als sanitaire voorziening. Terugkerend patroon is dat de projecten niet in een keer afgemaakt worden. Zo ineens stopt het. Moet er weer een beetje geld bij. Onlangs hebben we daar ook een aantal gebouwen kunnen voorzien van thermopane, voorheen werden ramen maar een beetje afgeplakt. Zo proberen we ook daar ons steentje bij te dragen aan een beter leefklimaat. Meer dan dit kunnen we niet doen. De dankbaarheid is groot. Als wij daar komen, worden we bijzonder gastvrij onthaald. Mensen hebben vaak niets, maar lenen geld om ons van alles aan te bieden. En wodka hè. In de ochtend al. Het is er aan de orde van de dag.’

Sinds een jaar of vijf tekent de werkgroep ook voor de organisatie van de Nieuwjaarsduik. ‘We proberen van alles. We zullen ons straks eerst maar eens buigen over de Boekenmarkt, waar we nu dus samen met de Ghana Werkgroep ook direct verantwoordelijk voor zijn. We moeten een onderkomen vinden. Druk? Och ja, mensen die het al druk hebben, vinden altijd tijd om er nog dingen bij te doen. En we doen het voor de kinderen. Het zijn elk jaar weer vier fantastische weken.’

roderjournaal.nl 16-01-2017
foto : archief

Werkgroep Tsjernobyl Roden-Leek zoekt versterking

RODEN  - De Werkgroep Tsjernobyl Roden-Leek is druk bezig met de voorbereidingen om een aantal kinderen uit Wit-Rusland naar Roden en Leek te laten komen voor een aansterkvakantie.

 

Dat doet de werkgroep dit jaar voor de 26ste keer. “In ons gezin hebben we nu vier jaar een kind opgevangen, onze eigen drie kinderen vinden het nog steeds fantastisch, ze leren er veel van en zien elk jaar weer uit naar de komst van ons”gast” kind”, aldus Mans Klaassens.

De Wit-Russische kinderen komen hier voor een “aansterkvakantie”. Door de Tsjernobyl ramp in 1986 is in het woongebied van de kinderen nog steeds een flink verhoogde concentratie radioactiviteit, die van invloed is op de gezondheid, ook al omdat de grond nog besmet is en daarmee de producten die verbouwd worden ook. De kinderen blijven ongeveer vier weken in Nederland, in deze periode doen ze zoveel gezondheidswinst op dat ze daar ruim twee jaar voordeel van ondervinden. Dit is gebleken uit wetenschappelijk onderzoek.

Groeispurt

Door deze betere conditie maken de kinderen een groeispurt door en zijn ze veel geconcentreerder op school. Daarnaast doen ze hier erg veel indrukken op waar ze in hun verdere leven hun voordeel mee kunnen doen.

 

“Het aantal kinderen dat we kunnen laten komen is afhankelijk van het aantal gastgezinnen dat zich
bij ons aanmeld. Ons streven is om een groep te laten komen van ongeveer 25 kinderen. Helaas is ons dit de laatste jaren niet helemaal gelukt. Begin februari gaat een aantal leden van de werkgroep weer naar Bychov (het gebied waar “onze” kinderen vandaan komen) om afspraken te maken over welke kinderen en hoeveel kinderen er kunnen komen”, aldus Klaassens.

Communicatie

De kinderen volgen overdag door de week hun eigen programma, vanuit een school in Roden. Na sschooltijd, en in het weekend zijn ze bij het gastgezin. Communicatie met de kinderen, zo leert de
ervaring, gaat elke dag beter. Kinderen onderling, van welke nationaliteit dan ook, communiceren makkelijk met elkaar. Als je elkaar wilt begrijpen, begrijp je elkaar.

 

Wie belangstelling heeft (of in omgeving iemand weet) om gastgezin te zijn, kan het melden via mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.